Gốc > GIỚI THIỆU SÁCH >

HỒI KÝ "TÂY NGUYÊN NGÀY ẤY"

Đất nước đã hoà bình mấy mươi năm nhưng cái quá khứ hào hùng của dân tộc ta vẫn còn âm vang trong nhiều tác phẩm thơ văn . Những ai đã từng đến với chiến trường Trường Sơn trong bầu nhiệt huyết năm nào chắc  hẳn thấm thía ý nghĩa lời thơ Tố Hữu                                     

                                               Trường Sơn đông nắng tây mưa   

                                             Ai chưa đến đó  như chưa hiểu mình

           Và  đọc cuốn hồi  kí “Tây Nguyên ngày ấy” của cố Giáo sư, bác sỹ Lê Cao Đài hẳn tìm lại được dấu chân mình còn in trên con đường mòn vĩ đại Hồ Chí Minh của một thuở hào hùng chống Mỹ cứu nước… Còn ai chưa từng đến với trường Sơn thì lại được soi mình vào những con người chân chính trong  những trang sử từ  một chiến trường ác liệt  .

giang_500   

  Sau những năm (1983-1995) làm Uỷ viên Thường trực Uỷ ban Quốc gia điều tra hậu quả chất độc hoá học dùng trong chiến tranh Việt Nam (gọi tắt là Uỷ ban 10-80), về làm Giám đốc Quỹ Bảo trợ nạn nhân chất độc da cam – dioxin thuộc Hội Chữ thập đỏ Việt Nam; năm 1997, qua NXB Lao động, Giáo sư, bác sỹ Lê Cao Đài đã cho ra mắt bạn đọc cuốn truyện Hồi ký dày 550 trang -Tây Nguyên ngày ấy .              

Tây Nguyên ngày ấy bắt đầu từ câu chuyện của từng ngày …. Bốn mươi năm trước, Phó chủ nhiệm Tổng cục Hậu cần kiêm Cục trưởng Cục Quân y Vũ Văn Cẩn đọc quyết định của Bộ Quốc phòng thành lập một bệnh viện chuyên khoa tuyến cuối cùng cho chiến trường miền Nam lấy tên là Đoàn 84 – bộ khung cán bộ cũng như Ban Chỉ huy bệnh viện đều của hai Bệnh viện 108 và 103 là hai bệnh viện tuyến cuối cùng của Quân đội. Sau, có Trạm giao liên 84 nên Đoàn 84 đổi tên thành Viện 211 là hai con số đầu của hai bệnh viện cộng lại để ghi nhớ nguồn gốc của Viện 211…           

         Vậy là, trong danh sách những người được cử đi có Giáo sư, bác sỹ Lê Cao Đài – Chủ nhiệm Khoa Phẫu thuật lồng ngực các Viện Quân y 108 và 103. Ông không sang Bulgaria làm luận án Phó tiến sỹ mà vào chiến trường Tây Nguyên . Cũng như các gia đình bộ đội khác, gia đình Giáo sư Lê Cao Đài bình tĩnh tiếp nhận tin ông chuẩn bị đi chiến trường. Người cha thân yên vốn là giáo viên thời Pháp thuộc cặm cụi mài thật sắc con dao bài để thái sâm thành miếng mỏng rồi sao cả sâm và gạo cho con đem đi…            

          Hoạ sỹ Vũ Giáng Hương giảng dạy tại Trường Cao đẳng Mỹ thuật ở nơi sơ tán cũng vội vã tất bật chuẩn bị cho chồng lên đường từ ống thuốc đánh răng, bàn chải, khăn mặt…Là người  từng  chứng kiến lễ thành hôn của hai người ở Tuyên Quang hơn 50 năm trước , nhà văn Tô Hoài đưa ra một nhận xét: “Mối tình của hoạ sỹ Vũ Giáng Hương và bác sỹ Lê Cao Đài là một mối tình cao thượng”.Vâng đúng thế! Thực tiễn ác liệt của chiến tranh không làm khô cằn tình yêu đôi lứa… Lần này, hai người cũng chuẩn bị tinh thần sẵn sàng đi chiến đấu giải phóng miền Nam, thống nhất Tổ quốc…                               

              Có thể khẳng định ”Tây Nguyên ngày ấy ” là một chiến trường đầy cam go ác liệt. Việc đi tìm địa điểm của Bệnh viện 211 là một thí dụ. Có khi lạc rừng, có khi gặp biệt kích, có khi gặp địch rải chất độc hoá học… Có năm di chuyển bệnh viện tới hai lần vì địch oanh tạc, vì bị lộ… Người ta gọi Giáo sư, bác sỹ “Lê Cao Đài là linh hồn, là đầu não của Viện 211″ bởi vì như lời Thiếu tướng, Giáo sư, bác sỹ Nguyễn Văn Âu, nguyên Phó Viện trưởng 108: “Cứ có việc nào khó, người ta lại bật gọi tên ông” – Mà ông một mắt chỉ còn 2/10 thị lực, cũng sốt rét như bao đồng đội của mình, nhưng chẳng bao giờ đứng yên, có khi mổ một ca 8 giờ liền, bệnh nhân qua khỏi, còn ông ngất xỉu vì kiệt sức…              

              Cuộc sống và chiến đấu ở chiến trường Tây Nguyên đã đào luyện cho tác giả thành một bác  sĩ chiến binh. Hoà   mình trong cuộc chiến đấu  ác  liệt,   gian khổ, người bác sĩ chiến binh càng có nhiều sáng tạo trong công tác sinh hoạt và chiến đấu. Người bác sỹ quân y ở chiến trường phải làm tất cả: cầm dao kéo, cầm xẻng đào công sự, cầm cuốc để sản xuất, cầm súng để chiến đấu và cầm bút để viết lý luận...
              

           Thật là xúc động khi hình dung cảnh  bác sĩ Đài, Bệnh viện trưởng Quân y Viện 211, quần xắn đến đầu gối cầm gậy đứng trên đồi đang chỉ trỏ cho cán bộ nhân viên của mình tìm nương phát rẫy để sản xuất. Trong chiến dịch mùa Đông năm 1967, trên đường ra mặt trận,  các bác sĩ, y sĩ, nhân viên quân y cùng sát cánh với anh chị em vận tải, dân công đang tấp nập gùi, thồ lương thực, đạn dược ra phía trước. Không những cứu người ,tham gia chiến đấu ,sản xuất các bác sĩ quân y Tây Nguyên cũng rất chú ý đến nghiên cứu khoa học về y học quân sự trong chiến tranh.             

             Thật đáng khâm phục ! Bác sĩ Đài cùng những đồng chí đồng nghiệp - những  thanh niên trí thức người Hà Nội, với truyền thống tinh hoa về tinh thần quật cường bất khuất của dân tộc, đi theo lời gọi của Tổ quốc, của Bác Hồ đã dũng cảm chiến đấu, công tác trong gian khổ, ác liệt với đầy sức sáng tạo. Chiến trường là một trường học lớn, chiến đấu là một người thầy tốt đã hun đúc nên những con người chân chính.              

                 Các bạn có biết ? Ngay sau khi xuất bản, ” Tây Nguyên ngày ấy ” đã được các nhà văn chuyên nghiệp tiếp nhận rất chân thành. Nhà văn Tô Hoài viết: ” Những nhật ký như “Tây Nguyên ngày ấy ” của Lê Cao Đài là tài liệu sống, chẳng những bổ ích cho bài học hôm nay mà còn cần thiết cho lịch sử hai cuộc kháng chiến vĩ đại của dân tộc”.  Còn nhà nghiên cứu văn học Nguyễn Văn Lưu viết: “Tây Nguyên ngày ấy là một cuốn hồi ký có giá trị về nhiều mặt. Đặc biệt về lý luận văn học… những người thật, việc thật có địa điểm và thời gian sẽ là nguồn tư liệu quý giá cho cuốn sử về Tây Nguyên trong chiến tranh giải phóng”   Qua ” Tây Nguyên ngày ấy “, chúng ta còn  hiểu được nỗi lòng của Giáo sư, bác sỹ Lê Cao Đài. Nỗi lòng của một bác sĩ vừa là chiến sĩ ,cũng vừa  là của một nhân chứng, một nạn nhân chất độc da cam và vừa là một nhà khoa học…            

Chế Lan Viên từng viết :                                    

                                     Khi ta ở chỉ là nơi đất ở                                 

                                    Khi ta đi đất bỗng hoá tâm hồn               

              Có lẽ trong sâu thẳm cõi lòng của cố giáo sư bác sĩ Lê Cao Đài  Tây Nguyên đã trở  thành một phần của cuộc đời, trở thành máu thịt trong ông . Sống trong sự hi sinh cống hiến vì tổ quốc thân yêu thì dẫu Tây Nguyên xa xôi ác liệt nào có kể gì.

             Tây nguyên ngày ấy trở thành quê hương thứ hai của ông. Đọc tác phẩm, có lẽ lòng ta như dâng tràn  bao cảm xúc .                                                

                                      Tây Nguyên ơi ai đã từng qua đó                             

                                    Trọn cuộc đời mãi mãi  biết yêu  thương!              

              Hãy đến với Tây Nguyên ngày ấy để tâm hồn chúng ta biết thế nào là chiến tranh, chiến trường, tình yêu, lẽ sống…     

                                                                                          Trân trọng giới thiệu 

                                                                                      Cô giáoTrương Thị Phương Hòa

                                                                                                                     


Nhắn tin cho tác giả
Phạm Thị Thái @ 19:22 24/04/2011
Số lượt xem: 1151
Số lượt thích: 0 người
 
Gửi ý kiến